Tijdlijn

Geklasseerd erfgoed

Kerncijfers

Oorsprong en geschiedenis

Het Algemeen Ziekenhuis van Valenciennes, ook wel Henegouwen Ziekenhuis genoemd, werd opgericht bij brieven patent van 15 maart 1751. De financiering was gebaseerd op een belasting van twee leugenaars per pot sterk bier, geheven in de hele provincie van de Franse Henegouwen. Het etablissement was bedoeld om de arme ouderen en verlaten kinderen van Valenciennes en zijn regio te herbergen. Dit project maakte deel uit van een beleid van overheidssteun dat kenmerkend is voor het oude regime, waar algemene ziekenhuizen een sleutelrol speelden bij het beheer van armoede en sociale uitsluiting.

De definitieve plannen werden opgesteld op 15 juli 1751 door Charles-Toussaint Havez, ingenieur van de Bruggen en Chaussées du Henegouwen, na bevestiging door de Parijse architect Pierre Contant d'Ivry. De schatting werd afgerond op 8 juni 1752, en de werken, geleid door Gillet, architect van de stad, begon in juli 1752. De site, gekenmerkt door dijkjes van de grond (verhoogd met een meter om zich aan te passen aan het niveau van de straten), gedeeltelijk afgewerkt in 1766, waardoor de inhuldiging op 1 juli 1767. Het werk werd echter voortgezet tot 1774, met name om de kapel op te richten, waarvan het schip gedateerd 1770 was.

De architectuur van het ziekenhuis is georganiseerd rond drie gangen: het hof van eer, het hof van de keukens, en het hof van de dwazen (mentale ziekte). De gebouwen, gemaakt van baksteen en blauwe steen, vormen een quadrilaterale 70 m diep, met hangerkluizen en galeries die refectories en slaapzalen verspreiden. De kapel, axiale, domineert het geheel met een apsis bed en wieg gewelven. Vier hoektrappen dienen de vloeren, waarvan de vloeren zijn geplaveid met blauwe steen. Het huidige lage dak vervangt het origineel dat tijdens een brand in 1940 tijdens de Tweede Wereldoorlog werd vernietigd.

In 1831 kreeg de legergezondheidsdienst de concessie van een deel van de gebouwen om daar een militair ziekenhuis op te richten, ondanks de protesten van de Burgerziekenhuiscommissie. Deze bezetting duurde tot 1894. In de 20e eeuw werden veranderingen aangebracht, zoals de toevoeging van valse plafonds om de hoogte van de kamers (7,5 m op de begane grond) en de wederopbouw van de versterkte betonnen structuur na 1945 te verminderen. Het ziekenhuis heeft in 1945 een historisch monument gerund en is nu getuige van de evolutie van medische en liefdadigheidspraktijken sinds de 18e eeuw.

De site, met een oppervlakte van 1 hectare en 60 hectare, illustreert de gastvrije stedelijke planning van de periode, het mengen van functionaliteit en symboliek. De ingangspoort, versierd met een smeedijzeren balkon met de data 1752-1774, herinnert aan de duur van het werk. De gebouwen, aanvankelijk gewelfd om te weerstaan (structuur naar de test), ook gehuisvest arcades en een ruimte gewijd aan dwazen, weerspiegelt de medische en sociale opvattingen van de Verlichting eeuw.

Externe links