Tijdlijn

Geklasseerd erfgoed

Kerncijfers

Oorsprong en geschiedenis

De kerk van St.Thomas van Straatsburg, ook bekend als Thomaskirche, is gelegen in St.Thomas Square in de historische wijk, in de buurt van Petite Frankrijk. Het is een van de meest emblematische kerken in de stad, zowel voor zijn architectuur als voor zijn centrale rol in de geschiedenis van het Elzas protestantisme. Gerangschikt een historisch monument in 1862, is het onderscheiden als de enige hal kerk in de regio, met vijf gelijke hoogte schepen, en als een Lutherse plaats van eredienst die een hoofdstuk van canons behouden, een singulariteit in het religieuze landschap.

De oorsprong van de kerk dateert uit de zesde eeuw, met een eerste plaats van aanbidding gewijd aan Sint Thomas. In de negende eeuw had bisschop Adeloch een kerk en een school herbouwd rond 820. De site leed twee grote verwoestingen: een brand in 1007, die ook verwoest Notre-Dame kathedraal, en een blikseminslag in 1144. De reconstructie begon in 1196, het mengen van romaanse stijlen (tour-porch, transept) en primitieve gotische stijlen (vensters). De werken, meerdere malen onderbroken, eindigden in 1521 met de kapel van de Sint-Evangelisten, in een late gotiek nog steeds zichtbaar vandaag.

De protestantse reformatie, gepredikt door Luther in 1517, veranderde de heilige Thomas van 1524 in een Lutherse bastion. De eerste taalse cultus werd dat jaar gevierd en markeerde een keerpunt. Het canonhoofdstuk, bewaard gebleven ondanks de Reformatie, speelt een sleutelrol in de organisatie van het Straatsburgse protestantisme. Figuren zoals Martin Bucer, pastor bij St. Thomas, werken om protestantse stromingen te verenigen. In 1681, na de Verdragen van Westfalen (1648) en de teruggave van de kathedraal Notre-Dame aan katholieken, werd Sint-Tomas de belangrijkste protestantse kerk in Straatsburg.

De kerk herbergt artistieke en historische schatten, zoals het barokke mausoleum van Marshal Maurice de Saksen (1776), van Jean-Baptiste Pigalle, of de romaanse sarcofaag van bisschop Adeloch (1130). Zijn orgels, met name die van Johann Andreas Silbermann (1741), waren bekend: Mozart in zegevierende sound in 1778. Het koororgel, ontworpen door Albert Schweitzer in 1906, getuigt van zijn toewijding aan heilige muziek. De middeleeuwse roos van de gevel (circa 1250), gedeeltelijk bewaard gebleven, en een late gotische fresco van St Michael (XV eeuw) behoren tot de juwelen.

In de 19e eeuw, onder Duitse annexatie, werd St. Thomas een huis van protestantse liturgische vernieuwing. Friedrich Spitta experimenteerde met nieuwe vormen van aanbidding, en Julius Smend predikte daar vanaf 1893. De Gesangbuch für Elsaß-Lothringen werd geproduceerd tussen 1894 en 1899. Na 1945 werd de kerk gerestaureerd en aangepast voor veelzijdig gebruik: concerten, tentoonstellingen en tweetalige sekten (Frans en Duits). Zijn hoofdstuk beheert nog steeds de Foyer Jean Sturm en het aangrenzende protestantse seminarie.

Vandaag combineert Saint Thomas erfgoed en moderniteit. De zes klokken, waaronder een klok van 1783 en vier toegevoegd in 2009, maken het een van de grootste protestantse klokken in Frankrijk. Zijn hedendaagse glas-in-lood ramen, getekend Gérard Lardeur (1985), interageren met het mausoleum van Saksen. Gerangschikt sinds 1862, belichaamt zowel het middeleeuwse erfgoed van Straatsburg, de Reformatie, en de Elzas culturele vitaliteit.

Toekomst

Het hoofdstuk van Sint Thomas is nog steeds verantwoordelijk voor de Foyer Jean Sturm, evenals het protestantse seminarie in het nabijgelegen barokke gebouw. Elke zondag worden twee Lutherse sekten gevierd, één in het Duits en één in het Frans.

Externe links