Tijdlijn

Geklasseerd erfgoed

Kerncijfers

Oorsprong en geschiedenis

Het monument van de graaf van Chambord is een monumentale sculptuur gebouwd in 1891 in Sainte-Anne-d'Auray, Morbihan. Hij bracht eerbetoon aan Henri d'Artois, die legitimeerde op de troon van Frankrijk onder de naam Henri V. Dit project werd geboren na zijn dood in 1883, dankzij een abonnement van Bretonse royalisten, waaronder Athanase de Charette, om een dalende politieke pelgrimstocht te doen herleven. Het monument, ontworpen door architect Édouard Deperthes en gebeeldhouwd door Alfred Caravanniez, symboliseert de monarchistische gehechtheid van een regio die vervolgens gedomineerd wordt door gekozen legalisten.

De jaarlijkse pelgrimstocht van 29 september, geïnitieerd in 1875, verzamelde menigten om te bidden voor de terugkeer van de koning. Na 1883, kocht een maatschappelijk middenveld, de Société de Saint-Henri, land en bestelde het monument. De vijf bronzen beelden, gesmolten door Ferdinand Barbedienne voor 70.000 frank, vertegenwoordigen de graaf knielen in een heilig pak, omringd door symbolische figuren: Jeanne d'Arc, Saint Geneviève, Chevalier Bayard en Du Guesclin. Deze keuzes weerspiegelen legitimistische ideologie, waarbij religie en monarchische nostalgie worden gemengd.

Het monument, van historische stijl aan het einde van de 19e eeuw, overleefde politieke omwentelingen. Verboden in 1928, ontsnapte hij aan vernietiging tijdens de bezetting (1940-1944) en bombardement van de zak van Lorient. Na mislukte pogingen tot revival (1950, 1983), werd het gerestaureerd in 2012, en de tuin, oorspronkelijk gepland maar nooit gerealiseerd, werd uiteindelijk gebouwd. In 2015 ging de hertog van Anjou, zich voordoend als een huidige legitimeerder, daarheen tijdens een officiële ceremonie.

Gerangschikt als een historisch monument in 2019, blijft de site een symbool van lokale politieke verdeeldheid. Pelgrimstochten, ooit massief, slank na de Eerste Wereldoorlog met de verzwakking van monarchistische invloed. Tegenwoordig trekt het monument nog steeds traditionele groepen aan, hoewel het religieuze gebruik nu apolitiek is. Zijn iconografie, die sacraliteit en macht mixt, illustreert de spanningen tussen legitimistisch geheugen en Republiek.

De piramidale samenstelling, typisch voor de vuursmaak, combineert een granieten voetstuk versierd met de wapenschilden van Frankrijk met allegorische beelden. Het sommitale standbeeld, dat Henri V vertegenwoordigt in gebed met de regalia (kroon, Joyous zwaard, koninklijke kettingen), belichaamt de hoop op een Restauratie. Secundaire figuren, zoals Du Guesclin met een gezicht geïnspireerd door de legitimistische senator Léonard Soubigou, benadrukken de band tussen lokale elites en monarchistische oorzaak. Dit privémonument, gefinancierd door kastanjes, getuigt van een tijd waarin religie en politiek nauw verweven waren in Bretagne.

Externe links