Eerste schriftelijke vermelding 1170 (≈ 1170)
Genoemd *Breidestain* in de teksten.
1606
Grensafbakening
Grensafbakening 1606 (≈ 1606)
Markeer de grens tussen Lorraine en Hanau.
1609
Gravure van het Lorrain schild
Gravure van het Lorrain schild 1609 (≈ 1609)
Ducal symbool aangebracht op de steen.
1787 (?)
Toevoeging van christelijke sculpturen
Toevoeging van christelijke sculpturen 1787 (?) (≈ 1787)
Christus, apostelen en gotische inscriptie.
16 février 1930
Historisch monument
Historisch monument 16 février 1930 (≈ 1930)
Officiële bescherming van het Druïdische altaar.
Aujourd'hui
Aujourd'hui
Aujourd'hui Aujourd'hui (≈ 2025)
Position de référence.
Kerncijfers
Melanchthon - Protestantse Hervormer
De Reformatie werd daar in de 16e eeuw gepredikt.
Marchand de vin d’Ingwiller (anonyme) - Vermoedelijke weldoener
Gefinancierde sculpturen (orale traditie).
Oorsprong en geschiedenis
De Breitenstein, of Petrus van de Twaalf Apostelen, is een vier meter lang rood zandsteenblok in Meisenthal (Moezel). Zijn naam, dat wil zeggen brede steen of grenssteen in het Duits, weerspiegelt zijn historische rol als grenspijler. Al in 1170 vermeldt het Latijn (Breidestain, Breitenstein) het bestaan ervan, en 17e eeuwse teksten wijzen het aan als Lata Petra, wat de grens markeert tussen de hertogen van Lotharingen en de Graven van Hanau sinds 1606. De steen draagt ook het Lorrainschild gegraveerd in 1609, een symbool van deze territoriale afbakening die vandaag de dag tussen de departementen Moezel en Bas-Rhin, evenals tussen de bisschoppen van Metz en Straatsburg.
Volgens de mondelinge traditie dateert deze monoliet uit het Druïde tijdperk, in eerste instantie dienend als offersteen of heidens altaar. Met het christendom van de Germaanse regio's werd het hernoemd en versierd in de achttiende eeuw (misschien in 1787) van een uitgesneden groep: Christus aan het Kruis, omringd door de Maagd, Maria Magdalena en de twaalf apostelen in reliëf aan zijn vier zijden. Een gotische inscriptie in het Duits vermeldt hun namen. Sommigen schrijven deze verfraaiing toe aan een wijnhandelaar uit Ingwiller, in dankzegging voor goddelijke gunst. De steen, geclassificeerd als een historisch monument in 1930, belichaamt aldus de superpositie van cultussen, grenzen en collectieve herinneringen.
De Breitenstein was ook een belangrijke verzamelplaats. In de zestiende eeuw predikte Melanchthon, een discipel van Luther, de Reformatie daar, het omzetten van naburige dorpen in protestantisme. Tot de 20e eeuw diende het als een jaarlijkse ontmoetingsplaats voor zigeuners en trok meer dan tweeduizend mensen aan voor de Tweede Wereldoorlog. Zijn geschiedenis weerspiegelt migratie, religieuze conflicten en culturele uitwisselingen in Lotharingen, van de bovenste Romeinse Germania tot feodale en moderne spanningen.
Architectuur combineert de steen prehistorische elementen (de veronderstelde oorsprong), middeleeuwse sporen (grens van 1605-1609) en barokke toevoegingen (beelden van de achttiende). De omliggende pilaren, gekenmerkt door de wapenschilden van Lotharingen (Croix) en Hanau (chevrons), onderstrepen haar rol in de afbakening van gebieden. Vandaag de dag blijft het een symbool van de historische lagen van het Grote Oosten, tussen Keltisch erfgoed, Germaanse invloed en de identiteit van Lotharingen.