Tijdlijn

Geklasseerd erfgoed

Kerncijfers

Oorsprong en geschiedenis

De Four-Parts-du-Monde fontein, ook bekend als de Carpeaux fontein of de Observatory fontein, is een emblematisch monument van Haussmann's Parijs. Gelegen in Place Ernest-Denis in het 6e arrondissement, markeert de ingang van de Luxemburgse tuin en is uitgelijnd met de meridiaan van Parijs, tegenover het Observatorium. In 1867 in opdracht van Baron Haussmann aan Jean-Baptiste Carpeaux, officiële beeldhouwer van Napoleon III, symboliseert het de vier destijds bekende continenten (Afrika, Amerika, Azië, Europa) die een hemelse sfeer met de tekens van de dierenriem ondersteunen. Oceanië, dan onvolledig onderzocht, ontbreekt om esthetische en evenwichtsredenen.

De creatie van deze bronzen fontein, tussen 1867 en 1874, mobiliseerde verschillende kunstenaars onder leiding van architect Gabriel Davioud. Carpeaux maakte de allegorische groep van de vier vrouwen die de continenten vertegenwoordigden, terwijl Emmanuel Frémiet de zeepaarden en waterdieren van het bekken ontwierp. Eugène Legrain en Louis Villeminot werkten op de aardbol, respectievelijk de dierenrieze en de sokkelornamenten. Het smelten van de beelden werd toevertrouwd aan de Thiébaut Frères gieterij. Het werk, dat wordt bekritiseerd om zijn dynamiek die te gedurfd wordt (inclusief de verstrengeling van de benen van de figuren), bevat ook een discrete verwijzing naar de afschaffing van slavernij: de gebroken ketting aan de enkel van Afrika, gedeeltelijk bedekt door de voet van Amerika.

De fontein is een historisch monument in 1926 en maakt deel uit van een stedelijk complex dat verband houdt met de modernisering van Parijs onder het Tweede Rijk. De astronomische themadialoog met de nabijheid van het Waarnemingscentrum, terwijl de samenstelling ervan de artistieke en wetenschappelijke ambities van de tijd weerspiegelt. Een reproductie van de beeldhouwgroep is nu te zien in het Musée d'Orsay, waaruit blijkt hoe belangrijk het erfgoed is. De fontein belichaamt aldus zowel een eerbetoon aan geografische verkenningen als een viering van de technische vooruitgang van de negentiende eeuw.

Externe links