Tijdlijn

Geklasseerd erfgoed

Kerncijfers

Oorsprong en geschiedenis

De metro ingangen van St.-Michel station, ontworpen in 1900 door architect Hector Guimard, maken deel uit van het ambitieuze plan om Parijs te moderniseren aan het begin van de 20e eeuw. In opdracht van de Compagnie du chemin de fer métropolitain de Paris (CMP) belichamen deze toegangen in ijzer, gietijzer, glas en geëmailleerde lava de esthetiek van Art Nouveau, een controversiële artistieke beweging die nu emblematisch is voor de hoofdstad. Hun modulaire ontwerp, dat standaardisatie en creativiteit combineert, was gericht op het harmoniseren van functionaliteit en elegantie in de stedelijke ruimte.

Hector Guimard, hoewel geen winnaar van de eerste competitie georganiseerd door de CMP in 1899, werd gekozen in duistere omstandigheden, misschien dankzij de steun van president Adrien Bénard of gemeentelijke supporters. Zijn project, gekozen om zijn lichtheid en originaliteit, brak met de voorstellen die zijn concurrenten te conventioneel achten. De eerste edicles werden dringend geïnstalleerd om samen te vallen met de Universele Tentoonstelling van 1900, symboliseren de ingang van Parijs in de industriële en moderne tijd.

De ingangen van Guimard, aanvankelijk 167, werden geleidelijk verlaten na 1913, slachtoffers van smaakveranderingen en onderhoudskosten. Art Nouveau, een mode verleden, maakte plaats voor meer sobere ontwerpen, zoals die van Adolphe Dervaux in de jaren twintig. Ondanks hun achteruitgang werden deze werken culturele iconen, geassocieerd met de Parijse identiteit. Vanaf de jaren zestig leidde een erfgoedbewustzijn tot hun bescherming en restauratie, waarbij er in 1978 nog 86 inzendingen in de historische monumenten stonden.

Station Saint-Michel, gelegen in het 5e arrondissement, behoudt twee van zijn oorspronkelijke entourages, beschermd sinds 2016. Deze structuren, gekenmerkt door hun candelabras in de vorm van 'brins de muguet' en hun geëmailleerde lavatekens, illustreren Guimard's genialiteit om kunst en industrie te huwen. Hun organische stijl, geïnspireerd door de natuur, en hun kleurenpalet (groen, oranje) weerspiegelen een verlangen naar harmonieuze integratie in het stedelijke landschap, terwijl ze een breuk markeren met het academisme.

De gebruikte materialen, gietijzer, gekleurd glas, geëmailleerd lava Oranje verrines, opengewerkte badges en mat glazen daken, ontworpen in samenwerking met ambachtslieden zoals Eugene Gillet of de Fonderie du Val d'Osne, demonstreren een innovatieve aanpak. Deze elementen, vaak vergeleken met plantaardige of dierlijke vormen, wekten evenveel bewondering als spot, sommigen zien 'berlingots' of 'schapenbotten'.

Vandaag worden de ingangen van Guimard, waaronder die van Saint-Michel, gevierd als juwelen van het Parijse erfgoed. Hun restauratie, zoals die van 1999 voor de kerk van Porte Dauphine, is erop gericht hun authenticiteit te behouden, ook in details zoals lettertypen of kleurnuances. Hun invloed strekt zich uit tot buiten Frankrijk, met replica's tentoongesteld in Montreal, New York of Las Vegas, en een terugkerende aanwezigheid in de populaire cultuur, van Clouzot's bioscoop tot Tardi's strips.

Externe links