Tijdlijn

Geklasseerd erfgoed

Kerncijfers

Oorsprong en geschiedenis

Het oude theater van Tarquimpol, ontdekt in 1981 door luchtfoto's, is een belangrijk overblijfsel van de Romeinse stad Decampagi (huidige Tarquimpol, Moezel). Gebouwd in de derde eeuw onder het Hoge Rijk, dit 117 meter-diameter monument, waarschijnlijk een arena theater, kon plaats bieden tussen 8.000 en 16.000 toeschouwers. Zijn halfronde cellara en orkest van 45 m in diameter suggereren een volledig luchtstructuur, zonder natuurlijke ondersteuning. De nu uitgestorven tribunes werden ondersteund door ringmuren en stralend in caissons. Verlaten voor het Benedenrijk, werd hij gedeeltelijk ontmanteld om zijn stenen te hergebruiken.

Deathpagi, een halte op de Romeinse weg Metz-Strasbourg, was een secundaire agglomeratie georganiseerd volgens een orthogonaal plan, met misschien een tempel en een stedelijk gebied ten noorden van het huidige dorp, in de buurt van de Lindre vijver. Het theater, gelegen buiten de muren tijdens de bouw van de late omheining (eind 3e eeuw) getuigt van het belang van de stad als regionaal centrum. Zijn classificatie als historische monumenten in 1930 (zelfs voor de herontdekking) beschermt de gehele archeologische site, eigendom van de Moezel afdeling.

De eerste gegevens van de site dateren uit de 18e eeuw dankzij de geleerde Félix Le Royer de La Sauvagere, maar zijn identificatie met Decupagi werd in 1843 opgericht door Jean-Louis Dugas de Beaulieu. De luchtopgravingen en de prospectie sinds 1980 hebben een ongewoon monument voor de regio onthuld, zonder equivalent in Lotharingen door zijn omvang. De afvalplaten die op het terrein worden gevonden, kunnen uit de tribunes komen, terwijl de afwezigheid van vomtory stenen (gevette passages) een raadsel blijft. Het theater, waarschijnlijk gebouwd op oude metselaars, vernietigt een eerder gebouw van 100 m lang, wat een vroege bezetting van de site verklaart.

De precieze datering van het theater blijft onzeker, hoewel de bouw ervan in verband staat met het Hogere Rijk (III eeuw). Het verlaten van de stad valt samen met de defensieve terugtocht van de stad naar het Benedenrijk, wanneer het monument bewust wordt uitgesloten, een symbool van een verleden tijdperk. Stenen, hergebruikt in lokale gebouwen, illustreren een gangbare praktijk van materiaalrecycling in de late oudheid. Tegenwoordig biedt de site, hoewel niet erg gedetailleerd, een groot archeologisch potentieel om verstedelijking en culturele praktijken in Romeinse Gallië te begrijpen.

Oude geschreven bronnen, zoals de Puisinger's Table en Antonin's Route, bevestigen de rol van Decupagi als stad-stage op een strategische as. De afwezigheid van Gallische sporen suggereert een ex nihilo stichting onder Augustus, typisch voor Romeinse secundaire agglomeraties. Het theater, voor een bevolking die veel groter is dan die van de stad, kan wijzen op een heiligdom of een regionale verzamelplaats, hypothese versterkt door de veronderstelde aanwezigheid van een nabijgelegen tempel. Recent onderzoek, zoals dat van Deborah Sebag (2017), benadrukt de waarde van een diagnostische benadering van deze nog onbekende site.

Externe links